مقاله درمورد امام صادق، طبقات اجتماعی، کشورهای اسلامی، شورهای اسلامی

نگاهی به جوامع بشری درمییابیم که تمام آنها، پوششی برای خود انتخاب نموده و صرف نظر از نوع پوشش، از حالت برهنگی کامل خارج شدهاند که میتوان این امر را دلیلی بر نیاز غریزی انسان ها به پوشش دانست. به همین دلیل فرض را بر آن میگذاریم که شک و شبههای در مورد اصل پوشش وجود نداشته و اگر ابهامی نیز وجود دارد، در ارتباط با نوع و مقدار آن میباشد. و بر همین اساس است که رعایت پوشش، به عنوان قاعدهای اخلاقی در بیشتر جوامع به رسمیت شناخته شده است. اما کشورهای اسلامی، که کشور ما ایران نیز بخشی از آن است، باید در تهیۀ مقررات خود، تابع دستورات دین الهی اسلام باشند.
پوشش لباس رسمی تر، علامت این است که آنچه در باطن ما است، ارزش بیشتری دارد. آنچه در باطن ما وجود دارد به طور کلی روح نامیده میشود و به ما یاد آوری می کند، باید ثابت کنیم چیزی فراتر از بدن صِرف وجود دارد.در کتاب مقدس به زنان و عالمان دینی سفارش می شود در پوشش لباس دقت کنند، چون دنیای درونی آنها ارزشمند تلقی شده است. امروزه حتی یک قانون کلی وجود دارد و آن این است که«هرچه خواهان احترام بیشتری هستید، باید لباس های عفیف تری بپوشید».
“آن لباسى است که انسان را ستر و حفظ کند، نه آنچه انسان پیوسته خود را به خاطر آن به رنج و به زحمت انداخته و بخواهد آن را حفظ کند. لباس‏ اگر پر قیمت یا خیلى نازک یا خیلى سفید و چرک بردار شد، آسایش و راحتى را از انسان سلب کرده، و تمام فکر و خیال او صرف حفظ آن خواهد شد، و گذشته از اینها جنس و شکل لباس‏ در روحیه انسان مؤثر است، و باید لباسى انتخاب کرد که افکار انسان را به سوى روحانیت و قُرب به خدا سوق داده، و وسیله هدایت و اطاعت و بندگى گردد.”(مصباح الشریعه، 21)
“مطلب دیگری که از فحوای کلمات اسلام شاید درک شود، اینکه پیشوایان دستور می دهند، چاقان لباس زبر بپوشند و لاغران لباس نرم، چه بسا ممکن است چربی ها]ی[ انباشته شده زیر پوست در چاقان که گردش خون شعریه ها در آن به دشواری انجام می گیرد، با تحریک مداوم البسه زبر صورت گیرد و نوعی سوخت و ساز ولاغری و حداقل جلوگیری از بیشتر چاق شدن بوجود آید و برعکس لاغران را از طرف لباس نرم چنین نباشد.”(پاک نژاد، 1365، ج18،87)
“ان خیر لباس کل زمن لباس اهله”: بهترین لباس هر زمان لباس اهل آن زمان است. “(همان ، 102)
“لباس شهرتی که چشمهای زیادی را بطرف خود جلب کند، صرفنظر از آنکه طبق قانون فیزیک هرچه حرارت کمتر از 273 درجه داشته باشد بر مجاور خود اثر می گذارد، بر اثر اشعه های خارج شده از چشم ها مخصوصا اگر از روی حسرت و نومیدی باشد، انسان را به حالت مسمومیت مخصوص می کشاند. “(همان ، 105)
سبک لباس پوشیدن در جذب ویتامین د تأثیر دارد. بطور مثال در لباس های آستین کوتاه، به دلیل قرار گرفتن پوست بدن بطور مستقیم در برابر نور خورشید، جذب ویتامین د در آن ناحیه از بدن بیشتر است. این نکته نیز نباید فراموش شود که بدلیل از بین رفتن لایه اوزن، این نوع پوشش باعث عواقبی خواهد شد. این خود بستگی به مدت قرار گیری در معرض نور خورشید، و همچنین فصل سال دارد.
رعایت نکاتی در پوشاک تابستان و زمستان:
“اگر انسان بخواهد لباس بهداشتی در تابستان داشته باشد مانند کارگران یا چون دوران خردسالی، باید شلوار و پیراهن سرهم داشت تا هوا از هرطرف وارد و از طرف دیگر خارج گردد. یعنی شلوار با پیراهن بوسیله دگمه متصل گردد و پیراهن یقه گشاد داشته باشد و آزمایش نشان می دهد در این حال هوا از پا و دست وارد و از گردن خارج می گردد و تهویه و تبخیر و خنک کردن بخوبی انجام می گیرد و در غیر این صورت اگر یقه و آستین و پاچه تنگ باشد، حرارت بالا می رود ، حتی تا دو برابر می رسد و این خود فشار و تحمیلی بر قلب و عروق می باشد. بعلاوه اگر ناحیه تناسلی حرارتش از 38 درجه بالا رود، چه به همین علت که گفته شد، چه بواسطه پوشیدن شورت و زیر شلوار تنگ هم استعداد به استمناء پیش می آید و هم نطفه مرد، یعنی کرمکها (اسپرماتوزوئیدها) به هلاکت می رسند. اگر لباس درناحیه کمر تنگ گیرد یا کمربند تنگ بفشارد ، چون پرده صفاق و اعضاء محتوی در این صورت پایین می آید و شکم جا برای اینها خالی می کند، تنفس دچار اشکال می شود.. همچنین بستن محکم کمربند باعث می شود که کبد جابجا شود و نگذارد اعمال خود را بخوبی انجام دهد. “( همان ، 171)
برای جلوگیری از این مشکل و حذف کمربند، تا چندی پیش از دوبنده هایی که بار شلوار را به روی شانه می انداخت استفاده می شد، که اکنون از لباس امروزی حذف، و بعضا به عنوان کالایی سنتی استفاده می گردد.
“اما اگر فصل زمستان بود، بهتر است زیر پیراهن جنس خوبی داشته باشد. آخر زیر پیراهن است که همسایه دیوار به دیوار بدن ماست و باید چیزی به تن بخورد که بهترین است. لذا بهتر ]است[ از آنکه جنس کتان انتخاب شود تا بهتر با حرارت و عرق سرو کار داشته و رابطه اش با جذب چربی و پوسته ریزه های بدن بهتر باشد. زیر شلوار بهتر است در زمستان بلند باشد که لایه حرارت اطراف پاها را نگهدارد، مخصوصا برای مبتلا به دردهایی که سرما آزارشان می دهد، بهتر است زیر شلواری پشمی بپوشند. “( همان ، 173)
لباس منزل بهتر است ساده، راحت، قابل شست و شو و بادوام باشد. لباس پذیرایی میهمان نیز در ضمن راحتی باید پوشیده باشد. لباس محیط کار برای خانم ها معمولا مانتو و شلوار و مقنعه است، که بهتر است از پارچه ی خوب و قابل شست و شو باشد. در لباس مشاغل و ادارات و مؤسسات آموزشی ، علاوه بر سادگی و راحتی بهتر است از رنگ های ملایم و مناسب استفاده شود
، همین طور از پارچه هایی که کم تر چروک می شوند و راحت و قابل شست و شو هستند.
پس در لباس کارگران برحسب نوع کار باید مدل آن را طراحی کرد و در آن ترجیحا بهتر است آستین ها بسته شود تا لابه لای دستگاه و ماشین ها گیر نکند. طراحی لباس کارگران بسیار مهم است، چون بستگی به کاری که انجام میدهند، باید دارای شرایط خاصی باشد. مثلا در بعضی از شغل ها، استفاده از فلزات یا نایلون در لباس باعث ایجاد خطر برای پوشنده آن می کند.
در انتخاب لباس، ذوق و سلیقه خوب پیرو گرانی قیمت آن نیست. از طرفی جنس لباس می بایست از نوع پارچه ای آن (و نه نایلونی آن) تهیه شود و دارای طرحی که علاوه بر زیبایی، ظاهری بادوام داشته باشد و احساس آرامش و راحتی را القاء کند. موضوع راحت بودن لباس بسیار مهم است. اگر در لباسی که بر تن داریم احساس آرامش و راحتی نکنیم ، شکی نیست که زیبایی ظاهری خویش را تا حدود زیادی از دست داده ایم. در حقیقت باید چنان در انظار ظاهر شویم که نه تنها خود در آنچه بر تن داریم احساس راحتی کنیم ، بلکه دیگران نیز به وجود این احساس در ما به خوبی پی ببرند. هرگاه در انتخاب مدل لباس مردد بودیم ، بهتر است همیشه مدل ساده تر را انتخاب کنیم. در این صورت مسلما موفق تر خواهیم بود.
به علت ناتوانی از انتخاب صحیح پوشاک و نا آشنایی با آداب و اصول بهزیستی ، سلامتی و رفاه بشر به نوعی نادیده گرفته شده و در اثر پیروی کورکورانه، مشکلات مادی و معنوی و اقتصادی و بهداشتی بسیاری در امر پوشاک برای انسان های متمدن معاصر به وجود آمده است. بطوری که مشاهده میکنیم، پوشاک یکی از عوامل بیماری زا و کوتاه کننده عمر به شمار می رود. در اینجا اصول هایی را در انتخاب هرچه بهتر لباس ارائه میدهیم که امید است با رعایت این موارد، قدمی در مسیر سلامت بدن و جلوگیری از ورود بیماری برداریم.

اصولی در امر پوشش
در امر پوشش اصل هایی از جهات مختلف بخصوص از نظر بهداشت و تامین اعتدال و سلامتی جسمی و روحی حائز کمال اهمیت است که عبارت اند از :
1- جنس پوشاک
2- رنگ پوشاک
3- شکل پوشاک
4- پاکیزگی و نظافت پوشاک
5- آداب لباس پوشیدن
در دستورات بهزیستی اسلام هر پنج اصل فوق مورد توجه بوده و در هر باب دستورات لازم داده شده است. که می توانید برای اطلاعات بیشتر به کتاب آیین بهزیستی اسلام، جلد یک، مراجعه کنید. ولی من در اینجا اصل دیگری را نیز می خواهم اضافه کنم و آن موقعیت مکانی پوشش از لحاظ اندرونی و بیرونی بودن آن است. در اسلام پوشاکی را که قابل استفاده در اندرون است را برای بیرون از منزل جایز نمی داند. از امام صادق (ع): اسراف آن است که جامه اندرون و بیرون یکی باشد. و در اینجا با عنوان پوشاک اندرونی و بیرونی به توضیح مختصری درباره ی آن خواهم پرداخت.
در جوامع پیش از مدرن انواع مختلفی از روابط نمادین میان لباس و ساختارهای اجتماعی وجود داشت (مانند لباس نظامیان، کشاورزان، روحانیون، پادشاهان، رقاصه‌ها و مطربان، لباس زنان شریف، لباس اندرونی، لباس بیرونی و حتی لباس نیمه اندرونی) که قراردادهای ناظر بر این روابط، تحت تأثیر ثبات وضعیت سنتی، به شدت ثابت بودند، مانند وضعیت کاستی طبقات اجتماعی. ولی تا اندازه ای مشاهده می کنیم که جوامع امروزی کمتر به این قرارداد ها توجه کرده و بیشتر تحت تأثیر عاملی به نام مد قرار گرفته اند.

پوشاک اندرونی
در فطرت آدمی پوشش به صورت امری نهادینه است و البته در بانوان جلوه بیشتری دارد. نوع پوشش معمولا بیانگر حالت حیاء و عفاف و یا عدم آن است. لذا مساله پوشش، هم در خانواده و هم در جامعه باید جدی گرفته شود. نوع پوشش در خانواده امری مهم و شایان توجه است به این معنا که به نوع پوشش والدین در حضور فرزندان و یا نوع لباسی که فرزندان استفاده می کنند باید دقت شود. نوع لباس دختران در خانواده و در برابر برادران و پسران باید جدی گرفته شود، زیرا پوشش در برابر محارم هم حد و حدودی دارد که لازم است رعایت شود.
در حدیثی از رسول اکرم (ص) آمده است: ” اِنّ من خیر نسائِکم… اُلسَّتیرَهُ العزیزَهُ فی اهلها، الذَّلیلهُ مع بَعلها، اَلمُتَبَرِجهُ مع زوجها، اَلحصانُ عَن غَیرهِ،…”. بهترین زنان شما زنی است که بسیار پوشیده باشد، نزد اقوامش عزیز و محترم باشد، با شوهرش فروتن باشد و برای او خودآرایی و تبرّج داشته باشد و در برابر غیر شوهرش عفیف باشد.(میرزا حسین نوری، مستدرک الوسائل، ج 4 ،182). این حدیث بر تفاوت داشتن پوشش زن در داخل و بیرون از خانه تأکید دارد.
اسحاق بن عمار گوید: به حضرت صادق (ع) گفتم : مؤمن مى تواند دو دست لباس داشته باشد؟ فرمود: آرى.تا بیست جامه را پرسیدم ؟ فرمود: آرى ، و این اسراف نیست ، اسراف آن است که لباسى را که براى مهمانى و حفظ آبروست ، در خانه و وقت کار بپوشى.
اسحق بن عمار گوید: به امام کاظم (ع) عرضه داشتم که اگر انسان ده دست پیراهن داشته باشد اسراف است ؟ فرمود: نه ، بلکه فزونى پیراهن براى خوب نگهدارى جامه ها بهتر است ، اسراف آن است که لباس بیرون را وقت کار بپوشى.
از حضرت امام صادق (ع) روایت شده است که : کمترین اسراف آدمى آن است که ته مانده آب را دور بریزد، و لباس بیرون خود را دم دست و در خانه و وقت کار، بپوشد.
این احادیث بر جدا کردن لباس داخل منزل و بیرون از منزل تأکید دارند. زمانی مشاهده می شد که در میان دینداران، استفاده از لباسى با رنگى مخصوص را براى محیط خانه و یا محیط کار، مناسب مى دانند، اما براى خیابان و مجامع عمومى نه.
در روایتى در مورد مسأله اخ
یر از امام باقر( ع) آمده است: «ما لباس زرد رنگ را در منزل مى پوشیم.»
البته در برخى از روایات مى بینیم که حتى اهل بیت عصمت هم در خارج از منزل از پوششهاى زرد رنگ استفاده مى کرده اند. زراره گوید: دیدم امام باقر(ع) در حالى که جُبّه و عمامه و ردایى زرد رنگ بر تن داشت از منزل خارج شد. می بینیم امام هم به رنگ لباس خود توجه می کردند و انتخاب زنگ زرد، خود دلیلی دارد که امروزه از لحاظ روانی انسان را با شعور و با فکر نشان می دهد. همانطور که رنگ بیرون از منزل مهم است، رنگ داخل منزل نیز مهم است و باید رنگی انتخاب شود که فرد در خانه آرامش را در کنار اهل خانه احساس کند و این کار را با رنگ مناسب لباس می توان انجام داد. و بهتر است از رنگ روشن در خانه استفاده شود.
“توقع انسان نسبت به پوشاکی که در منزل می پوشد، با پوشاکی که بیرون از منزل (به عنوان مثال، در بازار) استفاده می کند، تفاوت دارد. پارامترهایی که رضایت مندی

دیدگاهتان را بنویسید