روانشناسی نگرانی و افکار وسواسی

افکار وسواسی و نگرانی نقاط مشترک زیادی با همدیگه دارن، طوریکه گاه به جای هم استفاده میشن مثلا: هر دو از عناصر مزاحم و تکرار پذیر تشکیل شدن،دارای بار عاطفی منفی هستن، خیلی راحت قابل فراموشی نیستن و از دست دادن کنترل ذهنی، ویژگی اساسی و مشترک هر دو حساب می شه (علیلو، ۱۳۸۵).

اما با این حال باید به طور آشکاری میون این دو روند، تفاوت قایل شد. تمایزی که از جنبه بالینی اهمیت زیادی داره. ترنر و همکاران متون مربوط به دو نوع فکر – نگرانی و افکار وسواسی – رو بررسی کردن و نتیجه گرفتن که تفاوتای بسیاری بین اونا هست. مخصوصا، نگرانی معمولا به صورت یه فکر روی میده در حالی که افکار وسواسی می تونه به صورت افکار، تصاویر ذهنی یا تکانشا بروز کنه. برداشت ادما از این بحث اون هستش که فکرهای وسواسی مزاحم و گریزناپذیرتر از نگرانی هستن. درون مایه نگرانی به اندازه درون مایه عادی فکرهای وسواسی، به صورت غیرقابل قبول درک نمی شه (کلارک و فربورن، ۱۳۸۵).

در تحقیق ولز و موریسون (۱۹۹۴؛ به نقل از کلارک و فربورن، ۱۳۸۵) نگرانی در مقایسه با افکار وسواسی دارای درون مایه کلامی تر، بیشتر واقعی، کمتر غیرارادی، سخت تر واسه خلاص شدن از اونا، بیشتر پرت کننده حواس و طولانی تره.

نگرانی ممکنه به صورت خود هم خوان توصیف شه یعنی معمولا به عنوان خصیصه خود در نظر گرفته می شه و دیدگاه فرد درباره خود رو نقض نمی کنه. در مقابل، بقیه شکل های جور واجور تفکر منفی پایدار مانند افکار مزاحم وسواسی، خود ناهم خوان هستن؛ یعنی فرد اونا رو ناجور، بیریخت و نفرت انگیز محسوب می کنه (ولز، ۱۳۸۸).

 

۲-۱-۴- ۲- نگرانی و افکار خودآیند

به باور ولز، روشن ساختن تفاوتای موجود میان نگرانی، افکار وسواسی و افکار خودآیند سودمنده. اقکار خودآیند (بک، ۱۹۶۷؛ به نقل از کلارک و فربورن، ۱۳۸۵) به سرعت روی میده و در ظاهر، جنبه خودبه خودی داره و به شکل کلامی خلاصه یا تصویری بروز می کنه. وجود کوتاه و تلگرافی افکار خودآیند منفی در تقابل با ارزیابیای نشخواری گسترده (که بنظر میاد مشخص کننده نگرانی هستن) قرار داره. درون مایه افکار خودآیند، خاص هر اختلاله اما درون مایه نگرانیا در مشکل اضطراب گسترده نسبت به درون مایه افکار خودآیند در دیگه اختلالای اضطرابی، از مختلفی بیش تری برخورداره. تفاوتای میان افکار خودآیند و نگرانی دلالت بر پیوند اونا با شکل های جور واجور خاص پردازش اطلاعات داره (ولز و متیوز، ۱۹۹۳؛ به نقل از کلارک و فربورن، ۱۳۸۵). مخصوصا اون که افکار خودآیند بیشتر غیرارادی به نظر می رسن. اگر پدیدآیی ارادی و دائمی تر نگرانی لازمه اختصاص توجه فزون تره.

اضطراب

هر چند شروع نگرانی ممکنه تقریبا خودآیند باشه، اما وجود پیچیده و سخت رفتارای عادتی مربوط به نگرانی در مشکل اضطراب گسترده و اصلاح اونا به وسیله پسخوراند داخلی و خارجی، نشون گر اون هستش که موندگاری نگرانی لازمه توجه دائمی فرده (کلارک و فربورن، ۱۳۸۵).

علمی